• Nederlands
  • Engels
  • Duits
Crisis call: +31 (0)26 372 0871
Wisse Kommunikatie Wisse Kommunikatie
Crisis call: +31 (0)26 372 0871
News

Moet communicatie gereguleerd worden?

Blog

Naar het schijnt, werkt het kabinet aan een verbod op het plaatsen of laten plaatsen van nepreviews op internet. Deze nieuwe regelgeving, die gebaseerd is op Europese regels, moet ertoe leiden dat er voortaan alleen eerlijke, op echte ervaringen van gebruikers gebaseerde reviews worden geplaatst en dat valse reviews worden verwijderd. Omdat veel consumenten zich laten leiden door – al dan niet oprechte – waarderingen van anderen, zou het verbod moeten resulteren in een transparante en betrouwbare informatievoorziening.

De discussie over reviews komt niet zo heel lang na de roep om duidelijkheid of influencers al dan niet tegen betaling op een positieve manier aandacht besteden aan bepaalde producten. De overheden vonden het in dit geval blijkbaar niet nodig om regelgeving te ontwikkelen, maar in ons land werd in 2019 de Reclamecode Social Media & Influencer Marketing aangescherpt, om de consument duidelijk te maken in welke gevallen het om (betaalde) reclame gaat.

PR censureren?

Ik ben heel erg voor transparantie, maar ik heb soms ook het gevoel dat we ons op een hellend vlak begeven. Bij de bovengenoemde issues gaat het vooral om communicatie met een commercieel doel, maar in het verlengde daarvan kun je je dan ook afvragen hoe het met de transparantie en eerlijkheid gesteld is van informatie en boodschappen die PR-mensen, voorlichters, woordvoerders en zelfs journalisten naar buiten brengen. Ze worden allemaal betaald door opdrachtgevers en werkgevers, die verwachten dat hun producten, ideeën en visie op een positieve manier onder de aandacht gebracht worden. Dat zij over het algemeen veel beter in staat zijn om dat subtiel en zakelijk te doen – zeer overtuigend met fraaie bewoordingen en prachtige beelden of soms zelfs gecamoufleerd als nieuws of informatie voor algemeen belang – maakt die beïnvloeding misschien nog wel kwalijker. Moeten we voor ‘ons soort’ informatieverschaffers ook regels opstellen? Moeten we gaan censureren?

Verantwoordelijkheid van de ontvanger

Het is terecht dat we kritisch zijn op zenders van informatie en we mogen inderdaad verwachten dat ze transparant zijn over hun rol en hun bedoelingen. Maar evengoed mogen we een kritische houding van de ontvangers verwachten. Ik lees soms reviews over bedrijven die zo overduidelijk zelf geschreven en geprogrammeerd zijn dat het lachwekkend is. Ik kan me gewoon niet voorstellen, dat er mensen zijn die dat serieus nemen. Ieder weldenkend en mondig mens zal toch snappen, dat de meeste commerciële boodschappen betaald zijn – zelfs als er geen ‘reclame’ of ‘testimonial’ boven staat? Ik juich het daarom toe dat scholen hun leerlingen en studenten tegenwoordig helpen bij het analyseren van informatie, dat ze hen leren onderscheid te maken tussen nieuws en nepnieuws en hen bewust maken van hoe (social) media ingezet worden om de mening en het gedrag van mensen te beïnvloeden.

Gedragsregels voor regeringsleiders

Aan de andere kant… Als je ziet welke middelen sommige politieke leiders, regeringen en belangengroepen inzetten om tegenstanders monddood te maken en valse informatie gebruiken om leugens en fraude te verkopen, kun je je ook afvragen waar we ons zo druk om maken. Who cares om opgesmukte reviews en goedverdienende influencers als het gaat om speelgoed, cosmetica en restaurants als verkiezingen worden georganiseerd en oorlogen gevoerd op basis van desinformatie? Moeten we daar niet beginnen? Met een Global Social Media & Influencer Marketing Code of Conduct for Heads of Government?